دومین هفته پرفورمنس ایران با پیام ریچارد شکنر آغاز به کار کرد

دومین هفته پژوهشی اجرایی پرفورمنس ایران با حضور دکتر مجید سرسنگی، پرفسور کریستین بیه، دکتر کارل وان هاسبورک، دکتر مورل، دکتر ندا شاهرخی و امیرحسین حریری و … در تالار امیر کبیر، دانشگاه تهران افتتاح شد.

در ابتدای این مراسم، دکتر مجید سرسنگی معاون فرهنگی دانشگاه تهران ضمن خوش آمدگویی به حاضران و مهمانان خارجی، گفت: این دومین سالی است که دوستان همت کرده اند و هفته پرفورمنس را به عنوان یک برنامه پژوهشی اجرا می کنند. از همه کسانی که در برگزاری این هفته کوشش کرده اند از جمله پژوهشگاه هنر و اجرای پاریس ۱۰، موسسه فرهنگی و هنری فانوس پارس و همچنین همکارانم در اداره کل فرهنگی و اجتماعی دانشگاه تهران و به خصوص مدیر و همکاران تالار مولوی تشکر می کنم. همچنین از خانم دکتر موقل وابسته فرهنگی سفارت فرانسه تشکر ویژه ای دارم که همکاری بسیار خوبی برای برگزاری این برنامه داشته اند.

وی افزود: غالب کسانی که در این مراسم حضور دارند یا دانشجو هستند یا بودند و یا خواهند شد در نتیجه فصل مشترک همه ما صفت دانشجویی است، در نتیجه به نکاتی در خصوص وضعیت تئاتر دانشگاهی اشاره می کنم؛ سال ها است که من این نکات را می گویم و به مصداق «آنچه البته به جایی نرسد فریاد است»، ظاهرا این گفتن با نگفتن ما هیچ تفاوتی هم نمی کند اما به نظرم می رسد جریان تئاتر دانشجویی ما در سال های اخیر با یک انحراف جدی رو به رو شده است. انحرافی که آن را از هویت اصلی دانشجویی منفک کرده و بیشتر تبدیل به یک مقلد از جریانات تئاتری شبه حرفه ای در ایران، تبدیل کرده است. اینکه می گویم شبه حرفه ای به این دلیل است که اعتقاد دارم ما متاسفانه حتی در حوزه تئاتر حرفه ای هم خیلی توفیق نداشتیم هر چند که افرادی ادعا می کنند حرفه ای تئاتر هستند، غیر از چند گروه که در این سال ها به صورت جدی کار کرده اند و می توان به آنها گروه تئاتر حرفه ای گفت، چریان حرفه ای نیز توفیقی نداشته است.

سرسنگی تاکید کرد: ما متاسفانه در این سال ها با نوع آموزش هایی که در دانشگاه ها داشتیم، نوع جهت گیری هایی که به بچه ها داده ایم، با نوع جشنواره هایی که برگزار کرده ایم؛ یک مقدار هویت تئاتر آموزشی و تئاتر دانشگاهی را مخدوش کردیم. آنچه در حال حاضر در جشنواره های تئاتر دانشجویی و سالن هایی که تئاتر دانشجویی را پوشش می دهند، دیده می شود؛ تئاترهایی است که توسط دانشجویان اجرا می شود و نه تئاتر دانشجویی و این ها تفاوت دارند. البته استثناهایی هم هست و تلاش های خوبی هم شده است که موضوع این سخن نیست.

معاون فرهنگی دانشگاه تهران در ادامه اظهار کرد: در کل به نظر می رسد که متاسفانه نه در حوزه آموزش تئاتر دانشگاهی در این سال ها توفیق زیادی داشتیم و نه در حوزه اجراهای تئاتر دانشگاهی و دانشجویی خوب عمل کرده ایم. به عقیده من اگر بخواهیم به هویت اصلی تئاتر دانشگاهی بازگردیم، باید بحث آموزش و پژوهش محور همه کارهای ما باشد؛ یعنی اگر جشنواره ای برگزار می کنیم به عنوان جشنواره بین المللی تئاتر دانشگاهی این جشنواره وجه تمایزش با سایر جشنواره های تئاتری، باید در نشان دادن آموزش و پژوهش باشد.

وی ادامه داد: اگر اجرایی به صحنه می بریم در سالن هایی مثل تالار مولوی که اصولا یک مرکز تئاتر دانشگاهی و دانشجویی است، این تئاتر باید از وجوهات آموزشی و پژوهشی برخوردار باشد. اگر یک تئاتر تنها یک تجربه صرف باشد و هیچ آموزه ای را به مخاطب منتقل نکند در واقع این اثر در چارچوب انتظارات ما از تئاتر دانشگاهی قرار نمی گیرد. لذا من از دوستانم در تئاتر مولوی خواهش کردم که به تدریج این مرکز را به سمتی ببرند که ناب ترین تجربه های تئاتری دانشگاهی در این مرکز به صحنه بروند. آوانگاردترین کارها از نظر فرم اجرا و جدید ترین شکل های اجرای مبتنی بر آموزش و پژوهش باید در این مرکز اجرا شود.

دکتر مجید سرسنگی در پایان افزود: برگزاری این هفته پرفورمنس هم یکی از کارهای بسیار خوبی است که در این دو سال تالار مولوی شروع کرده و البته به نظر من کافی نیست. برگزاری سالانه یک هفته پرفورمنس برای تالاری که مدعی پیشگامی در تئاتر دانشگاهی است و باید به عنوان پرچم دار تئاتر دانشگاهی ایران در مجامع بین المللی مطرح باشد، کافی نیست. این رخدادها حتما باید در طول سال بیشتر باشد و از اجراهایی که هیچ فایده ای ندارد و هیچ تجربه ای را منتقل نمی کند و باعث ارتقا حوزه آموزش و پژوهش تئاتر نمی شود، خودداری کنیم و امکانات محدودی را که در تالار مولوی داریم باید صرف دانشجویان و استادانی کنیم که کارهای آموزشی و پژوهشی تئاتر می کنند مثل نمایش مفیستو که چندی قبل در تالار مولوی اجرا شد و یکی از کارهای شاخص آموزشی تئاتر ما بود که تاثیر خوبی هم از خودش به جا گذاشت. امیدوارم برگزاری هفته های آموزشی و پژوهشی در موضوعات مختلف ادامه پیدا کند و دانشجویان و نسل جوان مشتاقانه بیایند و یاد بگیرند و احساس کنند تجربه نابی کسب کرده اند.

در ادامه این مراسم، دکتر موقل وابسته فرهنگی سفارت فرانسه، گفت: بسیار خوشحال هستم که این رویداد را ایران و فرانسه مشترکا برگزار می کنند. می دانم که تئاتر و زمینه های فرهنگی هم برای ایران و هم فرانسه مهم و جالب است. از دانشگاه تهران که میزبان ما هستند تشکر می کنم و همچنین از موسسه فرهنگی هنری فانوس پارس و آقایان بیه، هاسبورک و آقای روکت نیز سپاسگزارم. در نهایت می خواهم بگویم که بخش فرهنگی سفارت قرانسه و مرکز آموزش زبان سفارت فرانسه از این شکل از اتفاقاتی مانند هقته پرفورمنس حمایت می کند و مایل به تداوم این همکاری ها است.

در ادامه مراسم افتتاح دومین هفته پرفورمنس ایران، پیام ریچارد شکنر که برای این هفته و به صورت تصویری از محل کارش در نیویورک ضبط شده بود، برای حاضران پخش شد؛ شکنر در قسمتی از این پیام اعلام کرد: آرزو داشتم در این لحظه در کنار شما باشم، مطمئنم که هفته پرفوزمنس هفته بسیار هیجان انگیزی برای شما خواهد بود. می دانم که موضوع این بار هفته پرفورمنس درباره فضاهای شهری است که در هر قسمتی از شهر امکان برگزاری دارد اما در مواردی که کمی رسمی تر است مثل تعزیه، در تکیه اجرا می شود. گونه ای از اجرا که نقش مسائل سیاسی و اجتماعی را می تواند روشن تر بیان کند. گاهی این اجراها موافق دولت ها و گاه مخالف آنها است. تکرار می کنم که خیلی وقت است که دلم می خواهد به ایران بیایم و کارهای کارگردانان ایرانی را در ایران ببینم زیرا کارهای ایرانی ای که در آمریکا اجرا شده، دیدم و دیدنش را به دیگران توصیه کرده ام.

پس از پخش پیام ریچارد شکنر، دکتر شاهرخی رئیس موسسه فانوس پارس، طی سخنانی به تشریح برنامه های هفته پرفورمنس ایران پرداخت و گفت: دومین هفته پرفورمنس ایران علاوه بر همراهان پیشین، با همکاری بخش فرهنگی سفارت فرانسه برگزار می شود که جای تشکر دارد. امسال متاسفانه بخش اجرایی نخواهیم داشت که برای ما مایه تاسف است اما نتوانستیم کاری را انتخاب کنیم زیرا هیچ یک از کارهای ارسالی به دبیرخانه، مشخصا به موضوع این هفته مربوط نبوده است. از دوستانی که کارهایشان را ارسال کرده بودند سپاسگزاریم و امیدواریم در این هفته شرکت کرده باشند و با مباحث تئوری که مطرخ می شود آشنا شوند و سال بعد بتوانند آثاری را در این حوزه تولید کنند.

امسال با افتتاحیه و ۴ سخنرانی علمی، هفته پرفورمنس را آغاز می کنیم، روز اول کارگاه آقای روکت در موسسه فانوس و مستر کلاس پروفسور بیه و مستر کلاس دکتر هاسبوروک در تالار کوچک مرکز تئاتر مولوی برگزار می شود. جمعه ۱۴ مهر از ساعت ۱۰ تا ۱۴ کارگاه عملی آقای روکت برگزار می شود و از ساعت ۱۷ تا ۲۰ سخنرانی های علمی آفتاب درویشی، تارا فاتحی ایرانی، هاجر قربانی، امیرحسین کودری و امیرحسین حریری و کارل هاسبوروک در تالار امیرکبیر دانشگاه تهران برگزار می شود که در واقع اختتامیه بخش پژوهشی خواهد بود. شنبه ۱۵ مهر کارگاه عملی آقای روکت ادامه پیدا خواهد کرد.

در ادامه این مراسم، پروفسور کریستین بیه رئیس گروه تئاتر و اجرای دانشگاه پاریس ۱۰ ضمن تشکر از دانشگاه تهران و تالار مولوی، گفت: همکاری بین موسسات ایرانی و فرانسوی بسیار توجه من را به خود جلب می کند به عنوان مثال اشاره می کنم به دکتر یاسمن خواجه ای که در تهران وارد دانشگاه شدند و در فرانسه تحصیاتشان را تمام کردند و استاد دانشگاه شدند و در فرانسه به فرانسوی ها تدریس می کنند امیدوارم به همین ترتیب و در جهت عکس شاهد افرادی باشیم که در فرانسه تحصیل را آغاز می کنند و در ایران فارغ التحصیل می شوند و تعداد آنها بیشتر شود. موضوع دیگری که خوشحالم می کند این است که موضوع صرفا بین ایران و فرانسه نیست و جهانی تر شده به این ترتیب که آقای هاسبورک از دانشگاه بروکسل بلژیک به جمع ما اضافه شده اند و امیدوارم در سال های بعد گسترده تر نیز عمل کنیم زیرا اگر ایران و فرانسه بخواهند به مراکز فرهنگی تبدیل شوند راه دیگری نیست جز اینکه دیگران را نیز در این موضوع وارد کنند.

وی در ادامه سخنانش به دیدن چهار تعزیه در شهرهای مختلف ایران اشاره کرد و بحث خود پیرامون پرفورمنس را از تعزیه آغاز کرد و سپس به نمایش های قرن ۱۷ اروپا اشاره کرد و به تشریح موضوعات مختلف در زمینه پرفورمنس در فضای شهری پرداخت.

در ادامه سخنرانی های علمی دومین هفته پرفورمنس ایران، دکتر یاسمن خواجه ای، امیر راد و دکتر مریم دادخواه به سخنرانی پرداختند.

یک دیدگاه